Çin Dışişleri Bakanlığı, ABD’nin İran limanlarına yönelik uyguladığı ablukayı “tehlikeli ve sorumsuz” olarak değerlendirdi. Bakanlık sözcüsü Guo Jiakun, ablukanın gerilimleri artıracağını ve mevcut ateşkes anlaşmasını zayıflatacağını belirtti. ABD, İran ile Pakistan’da gerçekleştirilen müzakerelerin başarısızlığa uğramasının ardından 13 Nisan 2026 tarihinde söz konusu ablukayı devreye soktu.
Guo, düzenlediği basın toplantısında, “Bu tehlikeli ve sorumsuz bir davranış” ifadelerini kullandı. Ayrıca, Çin’in İran’a yeni hava savunma sistemleri göndermesiyle ilgili çıkan haberleri “tamamen asılsız” olarak nitelendirdi. Bu haberlerin ardından ABD Başkanı Donald Trump, Çin’in Tahran’a askeri destek sağlaması durumunda Çin ürünlerine %50 gümrük vergisi uygulayacağı tehdidinde bulunmuştu. Guo, “ABD, bunu ek gümrük vergileri uygulamak için bir bahane olarak kullanma konusunda ısrar ederse, Çin kesinlikle karşı önlemler alacaktır” dedi.
Hürmüz Boğazı’ndan çıkan petrolün %86’sının Asya ülkelerine gittiği, bunun %31’inin Çin’e, %14’ünün ise Hindistan’a yönlendirildiği ifade edildi. Trump, 13 Nisan’da yaptığı açıklamada, İran’ın Hürmüz Boğazı’nda herhangi bir ticaret yapamadığını ve bu durumu sürdürmenin oldukça kolay olduğunu söyledi. Ayrıca, abluka süresinin dolmasının ardından İran’ın hücumbotlarının ablukaya yaklaşması durumunda anında yok edileceği tehdidinde bulundu. Trump, İran’ın “anlaşma yapmak istediğini” de belirtti.
ABD Başkan Yardımcısı JD Vance, 13 Nisan akşamı Fox TV’ye verdiği demeçte, İran ile müzakerelerde önemli ilerlemeler kaydedildiğini söyledi. “Yeni müzakereler olacak mı?” sorusuna karşılık Vance, “Top İran’ın sahasında” yanıtını verdi ve İran’dan Hürmüz Boğazı’nı açmaları için bir adım beklediklerini dile getirdi. Vance, İran’ı “ekonomik terörizmle” suçladı.
Birleşmiş Milletler Gıda ve Tarım Örgütü (FAO), Hürmüz Boğazı’ndaki uzun vadeli bir krizin, gübre ve enerji ihracatını olumsuz etkileyeceğini, gıda fiyatlarını artırarak küresel bir tarım ve gıda felaketine yol açabileceği konusunda uyarıda bulundu.
ABD’nin NATO müttefiki İngiltere, ablukanın desteklenmeyeceğini açıkladı. İngiltere Başbakanı Keir Starmer, BBC’ye yaptığı açıklamada, “Ablukayı desteklemiyoruz. En başından beri kararımız savaşa çekilmemek” dedi. Diplomatlar, NATO Genel Sekreteri Mark Rutte’nin Avrupa ülkelerine “Trump Hürmüz Boğazı için somut vaatler istiyor” mesajını ilettiğini aktardı. Rutte, 9 Nisan’da “32 NATO üyesi bir deniz misyonu üzerinde uzlaşabilirse, NATO da Hürmüz’de rol alabilir” şeklinde konuştu.
Türkiye Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, 13 Nisan’da Hürmüz Boğazı’nın uluslararası bir görev gücüyle değil, diplomasi yoluyla açılması gerektiğini belirtti. Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron ise önümüzdeki günlerde Hürmüz Boğazı’nda seyrüsefer serbestisini sağlamak için İngiltere ile birlikte bir konferans düzenleyeceklerini ve bu toplantıya diğer ülkelerin de katılacağını duyurdu.
